चालू घडामोडी | Mixed Current Affairs – MPSC 30 महत्त्वाचे प्रश्न (भाग 7)
चालू घडामोडी हा MPSC राज्यसेवा, संयुक्त पूर्व परीक्षा, PSI, STI, ASO तसेच इतर स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत महत्त्वाचा विषय आहे. राष्ट्रीय घटना, आंतरराष्ट्रीय संबंध, महाराष्ट्र सरकारचे निर्णय आणि क्रीडा क्षेत्रातील यश यावर परीक्षेत नियमित प्रश्न विचारले जातात. नियुक्त्या, योजना, जागतिक परिषदा, पदके, Rankings आणि महाराष्ट्रातील विकास कामे यांचा अभ्यास केल्यास चांगले गुण मिळू शकतात.
या प्रश्नसंचामध्ये राष्ट्रीय, आंतरराष्ट्रीय, महाराष्ट्र आणि क्रीडा क्षेत्रातील अलीकडील महत्त्वाच्या घटनांवर आधारित ३० बहुपर्यायी प्रश्न दिले आहेत. प्रत्येक प्रश्नासोबत योग्य उत्तर आणि सविस्तर स्पष्टीकरण दिले आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना केवळ उत्तर पाठ करण्याऐवजी संबंधित घटना आणि संकल्पना समजून घेण्यास मदत होईल.
MPSC परीक्षेच्या तयारीमध्ये चालू घडामोडींचे नियमित वाचन आणि पुनरावलोकन करणे उपयुक्त ठरते.
सूचना: प्रत्येक प्रश्न स्वतः सोडवा. नंतर उत्तर व स्पष्टीकरण वाचा.
प्रश्न १
अलीकडेच भारताचे नवीन मुख्य निवडणूक आयुक्त कोण आहेत?
A) राजीव कुमार
B) ज्ञानेश कुमार
C) सुशील चंद्रा
D) ओम प्रकाश रावत
उत्तर: B) ज्ञानेश कुमार
स्पष्टीकरण: ज्ञानेश कुमार यांची मुख्य निवडणूक आयुक्त म्हणून नियुक्ती झाली. MPSC परीक्षेत महत्त्वाच्या नियुक्त्या वारंवार विचारल्या जातात. विद्यार्थ्यांनी निवडणूक आयोगातील प्रमुख पदांची माहिती अपडेट ठेवावी.
प्रश्न २
पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये भारताच्या वतीने पहिले पदक कोणत्या खेळात मिळाले?
A) कुस्ती
B) शूटिंग
C) हॉकी
D) जॅवलीन थ्रो
उत्तर: B) शूटिंग
स्पष्टीकरण: मनु भाकरने शूटिंगमध्ये भारताचे पहिले पदक जिंकले. MPSC मध्ये “पहिले पदक” आणि “सर्वाधिक पदके” या प्रकारचे प्रश्न येतात. विद्यार्थ्यांनी खेळानुसार पदकांची माहिती तयार ठेवावी.
प्रश्न ३
महाराष्ट्रात “लाडकी बहिण योजना” अंतर्गत महिलांना दरमहा किती रक्कम मिळते?
A) ₹१०००
B) ₹१५००
C) ₹२०००
D) ₹२५००
उत्तर: B) ₹१५००
स्पष्टीकरण: पात्र महिलांना दरमहा ₹१५०० दिले जातात. महाराष्ट्रातील योजना MPSC च्या महाराष्ट्र GK आणि चालू घडामोडीत महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी योजनांची रक्कम आणि लाभार्थी लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न ४
अलीकडेच भारताने कोणत्या देशासोबत सेमीकंडक्टर क्षेत्रातील सहकार्य वाढवले?
A) जपान
B) अमेरिका
C) तैवान
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत अनेक देशांसोबत सेमीकंडक्टर सहकार्य वाढवत आहे. तंत्रज्ञान संबंधित करार MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी Semicon India मोहीम लक्षात ठेवावी.
प्रश्न ५
२०२४ T20 विश्वचषकात भारताचा संघनायक कोण होता?
A) विराट कोहली
B) रोहित शर्मा
C) हार्दिक पांड्या
D) के.एल. राहुल
उत्तर: B) रोहित शर्मा
स्पष्टीकरण: रोहित शर्माच्या नेतृत्वात भारताने T20 विश्वचषक जिंकला. क्रिकेट कर्णधार आणि विजेते संघ MPSC मध्ये विचारले जातात. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न ६
“PM Awas Yojana” अंतर्गत अलीकडे काय लक्ष्य ठेवण्यात आले?
A) फक्त शहरी घरे
B) सर्वांना घरे उपलब्ध करून देणे
C) फक्त ग्रामीण घरे
D) फक्त महिलांना
उत्तर: B) सर्वांना घरे उपलब्ध करून देणे
स्पष्टीकरण: प्रधानमंत्री आवास योजनेचा विस्तार करण्यात आला आहे. गृहनिर्माण योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी योजनेचा उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न ७
महाराष्ट्रात अलीकडेच कोणत्या शहराजवळ नवीन आंतरराष्ट्रीय विमानतळाचे काम सुरू आहे?
A) नागपूर
B) सिंडेवाडी (पुणे)
C) नाशिक
D) कोल्हापूर
उत्तर: B) सिंडेवाडी (पुणे)
स्पष्टीकरण: पुणे जवळ सिंडेवाडी येथे नवीन आंतरराष्ट्रीय विमानतळाचे काम सुरू आहे. पायाभूत प्रकल्प MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी महाराष्ट्रातील महत्त्वाचे प्रकल्प लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न ८
पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये भारताच्या वतीने दोन पदके जिंकणारी खेळाडू कोण?
A) पी.व्ही. सिंधू
B) मनु भाकर
C) मीराबाई चानू
D) विनेश फोगाट
उत्तर: B) मनु भाकर
स्पष्टीकरण: मनु भाकरने दोन कांस्य पदके जिंकली. वैयक्तिक खेळाडूंच्या पदकांची संख्या MPSC मध्ये विचारली जाते. विद्यार्थ्यांनी तिची कामगिरी लक्षात ठेवावी.
प्रश्न ९
अलीकडेच कोणत्या आंतरराष्ट्रीय अहवालात भारताची आर्थिक वाढ दर चांगला दर्शवला?
A) IMF
B) World Bank
C) दोन्ही
D) फक्त ADB
उत्तर: C) दोन्ही
स्पष्टीकरण: IMF आणि World Bank दोन्हीने भारताच्या वाढीबाबत सकारात्मक अंदाज दिला. आंतरराष्ट्रीय अहवाल MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी महत्त्वाचे अहवाल लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १०
महाराष्ट्रात “शिवभोजन योजना” कशासाठी आहे?
A) मोफत शिक्षण
B) स्वस्त दराने जेवण
C) महिला सक्षमीकरण
D) शेतकरी कर्जमाफी
उत्तर: B) स्वस्त दराने जेवण
स्पष्टीकरण: शिवभोजन थाली अंतर्गत गरीब नागरिकांना स्वस्त जेवण दिले जाते. महाराष्ट्रातील कल्याणकारी योजना महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न ११
अलीकडेच कोणत्या देशाने भारतासोबत “Green Strategic Partnership” अधिक दृढ केला?
A) डेन्मार्क
B) जर्मनी
C) नॉर्वे
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत अनेक युरोपीय देशांसोबत हरित ऊर्जा सहकार्य वाढवत आहे. हरित ऊर्जा करार MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न १२
नीरज चोप्राने पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये कोणते पदक जिंकले?
A) सुवर्ण
B) रौप्य
C) कांस्य
D) चौथे स्थान
उत्तर: B) रौप्य
स्पष्टीकरण: नीरज चोप्राने जॅवलीन थ्रोमध्ये रौप्य पदक जिंकले. वैयक्तिक कामगिरी MPSC मध्ये विचारली जाते. विद्यार्थ्यांनी नीरज चोप्राची कामगिरी लक्षात ठेवावी.
प्रश्न १३
“National Education Policy 2020” च्या अंमलबजावणीबाबत अलीकडे काय घडले?
A) फक्त शाळांपुरते मर्यादित
B) उच्च शिक्षणातही गती
C) फक्त केंद्रशासित प्रदेश
D) अंमलबजावणी बंद
उत्तर: B) उच्च शिक्षणातही गती
स्पष्टीकरण: NEP 2020 च्या अंमलबजावणीला शाळा व उच्च शिक्षणात गती देण्यात आली आहे. शिक्षण धोरण MPSC मध्ये महत्त्वाचे आहे. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख बदल लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १४
महाराष्ट्रात अलीकडेच कोणत्या महामार्गाचा नवा टप्पा सुरू झाला?
A) समृद्धी महामार्ग
B) मुंबई-पुणे एक्सप्रेसवे
C) नागपूर-मुंबई
D) वरील सर्व
उत्तर: A) समृद्धी महामार्ग
स्पष्टीकरण: मुंबई-नागपूर समृद्धी महामार्गाचे टप्पे पूर्ण होत आहेत. पायाभूत प्रकल्प MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी समृद्धी महामार्ग लक्षात ठेवावा.
प्रश्न १५
अलीकडेच कोणत्या भारतीय क्रिकेटरने Test क्रिकेटमध्ये मोठा विक्रम केला?
A) विराट कोहली
B) रोहित शर्मा
C) जसप्रीत बुमराह
D) रविचंद्रन अश्विन
उत्तर: C) जसप्रीत बुमराह
स्पष्टीकरण: जसप्रीत बुमराहने गोलंदाजीतील विक्रम प्रस्थापित केले. क्रिकेट विक्रम MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख विक्रम लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १६
“PLI Scheme” कोणत्या क्षेत्रांसाठी विस्तारित करण्यात आली?
A) फक्त मोबाइल
B) सेमीकंडक्टर, EV, Pharma इ.
C) फक्त टेक्सटाईल
D) फक्त ऑटोमोबाइल
उत्तर: B) सेमीकंडक्टर, EV, Pharma इ.
स्पष्टीकरण: PLI योजना अनेक नवीन क्षेत्रांमध्ये विस्तारित करण्यात आली आहे. उत्पादन प्रोत्साहन योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी क्षेत्रे लक्षात ठेवावीत.
प्रश्न १७
महाराष्ट्रात “मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजना” कशासाठी आहे?
A) शेतकरी
B) तरुणांना कौशल्य विकास व इंटर्नशिप
C) महिला
D) ज्येष्ठ नागरिक
उत्तर: B) तरुणांना कौशल्य विकास व इंटर्नशिप
स्पष्टीकरण: या योजनेतून तरुणांना प्रात्यक्षिक प्रशिक्षण व स्टायपेंड दिले जाते. युवा योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न १८
अलीकडेच कोणत्या आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धेत भारताने चांगली कामगिरी केली?
A) एशियन गेम्स
B) पॅरिस ऑलिंपिक
C) राष्ट्रकुल क्रीडा
D) वरील सर्व
उत्तर: B) पॅरिस ऑलिंपिक
स्पष्टीकरण: पॅरिस ऑलिंपिकमध्ये भारताने ६ पदके जिंकली. आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धा MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी पदके आणि खेळाडू लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १९
“Digital India” अंतर्गत अलीकडे काय यश मिळाले?
A) UPI आंतरराष्ट्रीय विस्तार
B) DigiLocker वापर वाढ
C) दोन्ही
D) फक्त आधार लिंक
उत्तर: C) दोन्ही
स्पष्टीकरण: Digital India अंतर्गत UPI आणि DigiLocker चा मोठ्या प्रमाणात विस्तार झाला आहे. डिजिटल योजना MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी यश लक्षात ठेवावे.
प्रश्न २०
महाराष्ट्रात अलीकडेच कोणत्या किल्ल्यांच्या समूहाला UNESCO प्रस्तावित केले आहे?
A) रायगड
B) छत्रपती शिवाजी महाराजांचे किल्ले
C) सिहंगड
D) प्रतापगड
उत्तर: B) छत्रपती शिवाजी महाराजांचे किल्ले
स्पष्टीकरण: शिवाजी महाराजांच्या किल्ल्यांच्या समूहाला UNESCO स्थळ म्हणून प्रस्तावित केले आहे. सांस्कृतिक वारसा MPSC मध्ये येतो. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न २१
अलीकडेच कोणत्या देशाने भारतासोबत “Defence Industrial Cooperation” वाढवला?
A) अमेरिका
B) फ्रान्स
C) इस्रायल
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत अनेक देशांसोबत संरक्षण औद्योगिक सहकार्य वाढवत आहे. संरक्षण करार MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी महत्त्वाचे करार लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न २२
पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये भारताच्या पुरुष हॉकी संघाने कोणते पदक जिंकले?
A) सुवर्ण
B) रौप्य
C) कांस्य
D) पदक नाही
उत्तर: C) कांस्य
स्पष्टीकरण: भारतीय पुरुष हॉकी संघाने कांस्य पदक जिंकले. संघीय खेळांतील पदके MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी हॉकी संघाची कामगिरी लक्षात ठेवावी.
प्रश्न २३
“National Quantum Mission” कशाशी संबंधित आहे?
A) अवकाश
B) क्वांटम तंत्रज्ञान
C) कृषी
D) आरोग्य
उत्तर: B) क्वांटम तंत्रज्ञान
स्पष्टीकरण: भारत क्वांटम कंप्युटिंग क्षेत्रात स्वयंपूर्ण होण्यासाठी ही मोहीम राबवत आहे. राष्ट्रीय मोहिमा MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न २४
महाराष्ट्रात “जलयुक्त शिवार 2.0” कशावर भर देते?
A) फक्त धरणे
B) शाश्वत जलसंधारण
C) नदी जोड
D) शहरी पाणी
उत्तर: B) शाश्वत जलसंधारण
स्पष्टीकरण: जलयुक्त शिवार अभियानाचा नवा टप्पा शाश्वत जल व्यवस्थापनावर केंद्रित आहे. जलसंधारण योजना MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न २५
अलीकडेच कोणत्या भारतीय खेळाडूला अर्जुन पुरस्कार मिळाला?
A) अनेक खेळाडू
B) फक्त क्रिकेटपटू
C) फक्त हॉकी
D) फक्त कुस्ती
उत्तर: A) अनेक खेळाडू
स्पष्टीकरण: विविध खेळांतील खेळाडूंना अर्जुन पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. क्रीडा पुरस्कार MPSC मध्ये विचारले जातात. विद्यार्थ्यांनी विजेते लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न २६
“Semicon India” कार्यक्रम कशासाठी आहे?
A) कृषी
B) सेमीकंडक्टर उत्पादन
C) पर्यटन
D) शिक्षण
उत्तर: B) सेमीकंडक्टर उत्पादन
स्पष्टीकरण: भारत सेमीकंडक्टर उत्पादन क्षेत्रात स्वयंपूर्ण होण्यासाठी हा कार्यक्रम राबवतो. तंत्रज्ञान योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न २७
अलीकडेच महाराष्ट्र सरकारने कोणत्या योजनेला अधिक निधी मंजूर केला?
A) लाडकी बहिण योजना
B) मुख्यमंत्री सौर योजना
C) युवा कार्यप्रशिक्षण
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: राज्य सरकार या योजनांना प्राधान्य देत आहे. महाराष्ट्रातील योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख योजना लक्षात ठेवाव्यात.
प्रश्न २८
खालीलपैकी योग्य जोडी निवडा:
A) नीरज चोप्रा – सुवर्ण | मनु भाकर – १ पदक
B) नीरज चोप्रा – रौप्य; मनु भाकर – २ पदके; पुरुष हॉकी – कांस्य
C) रोहित शर्मा – Test कर्णधार
D) लाडकी बहिण – ₹१०००
उत्तर: B) नीरज चोप्रा – रौप्य; मनु भाकर – २ पदके; पुरुष हॉकी – कांस्य
स्पष्टीकरण: सर्व माहिती योग्य आहे. Matching प्रकारचे प्रश्न MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी तुलनात्मक माहिती तयार ठेवावी.
प्रश्न २९
अलीकडेच भारताने कोणत्या क्षेत्रात निर्यात वाढवली?
A) Defence Equipment
B) Pharmaceuticals
C) Engineering Goods
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत संरक्षण, औषधे आणि अभियांत्रिकी वस्तूंच्या निर्यातीत वाढ करत आहे. निर्यात क्षेत्र MPSC मध्ये येते. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख क्षेत्रे लक्षात ठेवावीत.
प्रश्न ३०
खालीलपैकी कोणते पूर्णपणे योग्य आहे?
1. ज्ञानेश कुमार – मुख्य निवडणूक आयुक्त
2. नीरज चोप्रा – रौप्य पदक
3. मनु भाकर – २ कांस्य पदके
4. लाडकी बहिण योजना – ₹१५००
A) फक्त १, २
B) फक्त १, २, ३
C) १, २, ३, ४
D) फक्त २, ३, ४
उत्तर: C) १, २, ३, ४
स्पष्टीकरण: सर्व विधानां बरोबर आहेत. Statement प्रकारचे प्रश्न MPSC मध्ये जास्त येतात. विद्यार्थ्यांनी सर्व तथ्ये एकत्रित लक्षात ठेवावीत.
📚 झटपट पुनरावलोकन
- मुख्य निवडणूक आयुक्त – ज्ञानेश कुमार
- पॅरिस ऑलिंपिक – शूटिंगमध्ये पहिले पदक, मनु भाकर २ पदके
- नीरज चोप्रा – रौप्य पदक
- पुरुष हॉकी संघ – कांस्य
- T20 विश्वचषक – रोहित शर्मा कर्णधार
- लाडकी बहिण योजना – ₹१५००
- सिंडेवाडी विमानतळ – पुणे
- समृद्धी महामार्ग – टप्पे पूर्ण होत आहेत
🎯 MPSC चालू घडामोडी अभ्यासासाठी महत्त्वाचे मुद्दे
या प्रश्नसंचाचा अभ्यास करताना खालील मुद्दे विशेष लक्षात ठेवा:
- महत्त्वाच्या नियुक्त्या (मुख्य निवडणूक आयुक्त, CDS, RBI गव्हर्नर)
- ऑलिंपिक पदके, खेळाडू आणि कर्णधार
- महाराष्ट्रातील प्रमुख योजना (लाडकी बहिण, शिवभोजन, युवा कार्यप्रशिक्षण)
- सेमीकंडक्टर, Quantum Mission, Green Hydrogen सारख्या मोहिमा
- PLI योजना आणि Make in India
- समृद्धी महामार्ग आणि सिंडेवाडी विमानतळ
- Matching आणि Statement प्रकारच्या प्रश्नांचा सराव
- आंतरराष्ट्रीय अहवाल (IMF, World Bank)
निष्कर्ष
चालू घडामोडींचा अभ्यास करताना केवळ घटना पाठ करण्यापेक्षा त्यांचे महत्त्व आणि परस्पर संबंध समजून घेणे अधिक उपयुक्त ठरते. राष्ट्रीय योजना, आंतरराष्ट्रीय परिषदा, महाराष्ट्रातील निर्णय आणि क्रीडा यश यांचा नियमित सराव केल्यास वस्तुनिष्ठ प्रश्न सोडवताना अचूकता वाढते. या ३० प्रश्नांचा सराव केल्यानंतर चुकीच्या प्रश्नांचे पुन्हा पुनरावलोकन करा आणि संबंधित घटनांचा सखोल अभ्यास करा. नियमित अपडेट राहिल्यास MPSC परीक्षेत चांगले गुण मिळू शकतात.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत: