चालू घडामोडी | Mixed Current Affairs – MPSC 30 महत्त्वाचे प्रश्न (भाग 9)
चालू घडामोडी हा MPSC राज्यसेवा, संयुक्त पूर्व परीक्षा, PSI, STI, ASO तसेच इतर स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत महत्त्वाचा विषय आहे. राष्ट्रीय घटना, आंतरराष्ट्रीय संबंध, महाराष्ट्र सरकारचे निर्णय आणि क्रीडा क्षेत्रातील यश यावर परीक्षेत नियमित प्रश्न विचारले जातात. नियुक्त्या, योजना, जागतिक परिषदा, पदके, Rankings आणि महाराष्ट्रातील विकास कामे यांचा अभ्यास केल्यास चांगले गुण मिळू शकतात.
या प्रश्नसंचामध्ये राष्ट्रीय, आंतरराष्ट्रीय, महाराष्ट्र आणि क्रीडा क्षेत्रातील अलीकडील महत्त्वाच्या घटनांवर आधारित ३० बहुपर्यायी प्रश्न दिले आहेत. प्रत्येक प्रश्नासोबत योग्य उत्तर आणि सविस्तर स्पष्टीकरण दिले आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना केवळ उत्तर पाठ करण्याऐवजी संबंधित घटना आणि संकल्पना समजून घेण्यास मदत होईल.
MPSC परीक्षेच्या तयारीमध्ये चालू घडामोडींचे नियमित वाचन आणि पुनरावलोकन करणे उपयुक्त ठरते.
सूचना: प्रत्येक प्रश्न स्वतः सोडवा. नंतर उत्तर व स्पष्टीकरण वाचा.
प्रश्न १
अलीकडेच भारताचे मुख्य लष्करी कमांडर (CDS) कोण आहेत?
A) जनरल मनोज पांडे
B) जनरल अनिल चौहान
C) एअर चीफ मार्शल
D) अॅडमिरल आर. हरि कुमार
उत्तर: B) जनरल अनिल चौहान
स्पष्टीकरण: जनरल अनिल चौहान हे Chief of Defence Staff म्हणून कार्यरत आहेत. MPSC परीक्षेत संरक्षण क्षेत्रातील महत्त्वाच्या नियुक्त्या विचारल्या जातात. विद्यार्थ्यांनी CDS ची माहिती अपडेट ठेवावी.
प्रश्न २
पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये भारताने कोणत्या खेळात सर्वाधिक पदके जिंकली?
A) कुस्ती
B) शूटिंग
C) हॉकी
D) बॅडमिंटन
उत्तर: B) शूटिंग
स्पष्टीकरण: शूटिंगमध्ये भारताने सर्वाधिक पदके मिळवली. MPSC मध्ये “सर्वाधिक पदके” या प्रकारचे प्रश्न येतात. विद्यार्थ्यांनी खेळानुसार पदकांची माहिती तयार ठेवावी.
प्रश्न ३
महाराष्ट्रात “शिवभोजन थाली” ची किंमत किती आहे?
A) ₹५
B) ₹१०
C) ₹१५
D) ₹२०
उत्तर: B) ₹१०
स्पष्टीकरण: शिवभोजन थाली स्वस्त दराने गरीब नागरिकांना उपलब्ध करून दिली जाते. महाराष्ट्रातील कल्याणकारी योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी किंमत आणि उद्देश लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न ४
अलीकडेच भारताने कोणत्या देशासोबत “Green Hydrogen” सहकार्य वाढवले?
A) जर्मनी
B) जपान
C) ऑस्ट्रेलिया
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत अनेक देशांसोबत Green Hydrogen सहकार्य वाढवत आहे. हरित ऊर्जा संबंधित करार MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी National Green Hydrogen Mission लक्षात ठेवावी.
प्रश्न ५
२०२४ T20 विश्वचषकात भारताचा कर्णधार कोण होता?
A) विराट कोहली
B) रोहित शर्मा
C) हार्दिक पांड्या
D) के.एल. राहुल
उत्तर: B) रोहित शर्मा
स्पष्टीकरण: रोहित शर्माच्या नेतृत्वात भारताने T20 विश्वचषक जिंकला. क्रिकेट कर्णधार MPSC मध्ये विचारले जातात. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न ६
“Ayushman Bharat” योजनेअंतर्गत अलीकडे काय विस्तार झाला?
A) फक्त ग्रामीण भाग
B) वरिष्ठ नागरिकांना अधिक लाभ
C) फक्त महिला
D) फक्त मुले
उत्तर: B) वरिष्ठ नागरिकांना अधिक लाभ
स्पष्टीकरण: आयुष्मान भारत योजनेत वरिष्ठ नागरिकांसाठी विशेष तरतुदी करण्यात आल्या. आरोग्य योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी विस्तार लक्षात ठेवावा.
प्रश्न ७
महाराष्ट्रात अलीकडेच कोणत्या शहरात मेट्रो प्रकल्पाला गती मिळाली?
A) नागपूर
B) पुणे
C) मुंबई
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: मुंबई, पुणे आणि नागपूर मेट्रो प्रकल्पांना गती देण्यात आली आहे. पायाभूत प्रकल्प MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी मेट्रो प्रकल्प लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न ८
पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये मनु भाकरने किती पदके जिंकली?
A) १
B) २
C) ३
D) ४
उत्तर: B) २
स्पष्टीकरण: मनु भाकरने दोन कांस्य पदके जिंकली. वैयक्तिक खेळाडूंच्या पदकांची संख्या MPSC मध्ये विचारली जाते. विद्यार्थ्यांनी तिची कामगिरी लक्षात ठेवावी.
प्रश्न ९
अलीकडेच कोणत्या आंतरराष्ट्रीय अहवालात भारताची अर्थव्यवस्था सकारात्मक दर्शवली?
A) IMF World Economic Outlook
B) World Bank Report
C) दोन्ही
D) फक्त UN Report
उत्तर: C) दोन्ही
स्पष्टीकरण: IMF आणि World Bank दोन्हीने भारताच्या आर्थिक वाढीबाबत सकारात्मक अंदाज व्यक्त केला. आंतरराष्ट्रीय अहवाल MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी महत्त्वाचे अहवाल लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १०
महाराष्ट्रात “बलिराज योजना” कशासाठी आहे?
A) महिला सक्षमीकरण
B) शेतकऱ्यांना प्रोत्साहनपर अनुदान
C) शिक्षण
D) आरोग्य
उत्तर: B) शेतकऱ्यांना प्रोत्साहनपर अनुदान
स्पष्टीकरण: बलिराज योजनेतून शेतकऱ्यांना विविध प्रोत्साहनपर लाभ दिले जातात. महाराष्ट्रातील कृषी योजना महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न ११
अलीकडेच भारताने कोणत्या देशासोबत “Defence Cooperation” अधिक दृढ केला?
A) फ्रान्स
B) अमेरिका
C) ऑस्ट्रेलिया
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत फ्रान्स, अमेरिका आणि ऑस्ट्रेलियासोबत संरक्षण सहकार्य वाढवत आहे. द्विपक्षीय संरक्षण करार MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी महत्त्वाचे करार लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १२
नीरज चोप्राने पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये कोणते पदक जिंकले?
A) सुवर्ण
B) रौप्य
C) कांस्य
D) चौथे स्थान
उत्तर: B) रौप्य
स्पष्टीकरण: नीरज चोप्राने जॅवलीन थ्रोमध्ये रौप्य पदक जिंकले. वैयक्तिक कामगिरी MPSC मध्ये विचारली जाते. विद्यार्थ्यांनी नीरज चोप्राची कामगिरी लक्षात ठेवावी.
प्रश्न १३
“National Green Hydrogen Mission” चा मुख्य उद्देश काय आहे?
A) कोळसा उत्पादन
B) हरित हायड्रोजन उत्पादन वाढवणे
C) पेट्रोलियम आयात
D) फक्त सौरऊर्जा
उत्तर: B) हरित हायड्रोजन उत्पादन वाढवणे
स्पष्टीकरण: भारत Green Hydrogen क्षेत्रात स्वयंपूर्ण होण्यासाठी ही मोहीम राबवत आहे. राष्ट्रीय मोहिमा MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न १४
महाराष्ट्रात अलीकडेच कोणत्या किल्ल्याला पर्यटन विकास योजना जाहीर झाली?
A) रायगड
B) प्रतापगड
C) शिवाजी महाराजांचे किल्ले समूह
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या किल्ल्यांच्या पर्यटन विकासाला प्राधान्य देण्यात आले आहे. सांस्कृतिक वारसा MPSC मध्ये येतो. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न १५
अलीकडेच कोणत्या भारतीय खेळाडूने बॅडमिंटनमध्ये चांगली कामगिरी केली?
A) पी.व्ही. सिंधू
B) सायना नेहवाल
C) एच.एस. प्रणय
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारतीय बॅडमिंटनपटू आंतरराष्ट्रीय स्तरावर सातत्याने यशस्वी ठरत आहेत. क्रीडा यश MPSC मध्ये येते. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख खेळाडू लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न १६
“Make in India” कार्यक्रमा अंतर्गत अलीकडे कोणत्या क्षेत्रात प्रगती झाली?
A) सेमीकंडक्टर
B) Defence Manufacturing
C) Electronics
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: Make in India अंतर्गत अनेक क्षेत्रांत देशांतर्गत उत्पादन वाढले आहे. उत्पादन संबंधित योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी क्षेत्रे लक्षात ठेवावीत.
प्रश्न १७
महाराष्ट्रात “मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजना” कशासाठी आहे?
A) रात्री वीज
B) दिवसा सौरऊर्जेवर आधारित वीज
C) मोफत खते
D) कर्जमाफी
उत्तर: B) दिवसा सौरऊर्जेवर आधारित वीज
स्पष्टीकरण: शेतकऱ्यांना दिवसा वीज पुरवठा करण्यासाठी ही योजना आहे. महाराष्ट्रातील कृषी योजना महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न १८
अलीकडेच कोणत्या आंतरराष्ट्रीय संघटनेत भारताने महत्त्वाची भूमिका बजावली?
A) G20
B) BRICS
C) SCO
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत या सर्व संघटनांमध्ये सक्रिय भूमिका बजावत आहे. आंतरराष्ट्रीय संघटना MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी भारताची भूमिका लक्षात ठेवावी.
प्रश्न १९
पॅरिस ऑलिंपिक २०२४ मध्ये भारताच्या पुरुष हॉकी संघाचा कर्णधार कोण होता?
A) पीआर श्रीजेश
B) हरमनप्रीत सिंह
C) मनप्रीत सिंह
D) रूपिंदर पाल सिंह
उत्तर: B) हरमनप्रीत सिंह
स्पष्टीकरण: हरमनप्रीत सिंहच्या नेतृत्वात भारतीय हॉकी संघाने कांस्य पदक जिंकले. संघ कर्णधार MPSC मध्ये विचारले जातात. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न २०
अलीकडेच महाराष्ट्र सरकारने कोणत्या योजनेला अधिक प्राधान्य दिले?
A) लाडकी बहिण योजना
B) मुख्यमंत्री सौर योजना
C) जलयुक्त शिवार
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: राज्य सरकार या सर्व योजनांना गती देत आहे. महाराष्ट्रातील योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख योजना लक्षात ठेवाव्यात.
प्रश्न २१
“UPI” च्या आंतरराष्ट्रीय विस्ताराबाबत अलीकडे काय घडले?
A) फक्त भारतात मर्यादित
B) अनेक देशांमध्ये UPI सुरू
C) फक्त दुबई
D) फक्त सिंगापूर
उत्तर: B) अनेक देशांमध्ये UPI सुरू
स्पष्टीकरण: UPI चे अनेक देशांमध्ये आंतरराष्ट्रीयीकरण करण्यात आले आहे. Digital India संबंधित यश MPSC मध्ये येते. विद्यार्थ्यांनी UPI चा विस्तार लक्षात ठेवावा.
प्रश्न २२
अलीकडेच कोणत्या भारतीय खेळाडूला मेजर ध्यानचंद खेलरत्न पुरस्कार मिळाला?
A) पी.व्ही. सिंधू
B) नीरज चोप्रा
C) साक्षी मलिक
D) मीराबाई चानू
उत्तर: B) नीरज चोप्रा
स्पष्टीकरण: नीरज चोप्रा यांना खेलरत्न पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. क्रीडा पुरस्कार MPSC मध्ये विचारले जातात. विद्यार्थ्यांनी विजेते लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न २३
महाराष्ट्रात अलीकडेच कोणत्या जिल्ह्यात नवीन औद्योगिक प्रकल्प जाहीर झाला?
A) नागपूर
B) छत्रपती संभाजीनगर
C) धाराशिव
D) वरीलपैकी अनेक
उत्तर: D) वरीलपैकी अनेक
स्पष्टीकरण: राज्यातील अनेक जिल्ह्यांत औद्योगिक गुंतवणुकीला प्रोत्साहन देण्यात आले आहे. औद्योगिक विकास MPSC मध्ये येतो. विद्यार्थ्यांनी महत्त्वाचे प्रकल्प लक्षात ठेवावेत.
प्रश्न २४
अलीकडेच कोणत्या देशाने भारतासोबत “Critical Minerals Agreement” केला?
A) ऑस्ट्रेलिया
B) अमेरिका
C) जपान
D) वरीलपैकी अनेक
उत्तर: D) वरीलपैकी अनेक
स्पष्टीकरण: भारत अनेक देशांसोबत Critical Minerals सहकार्य वाढवत आहे. खनिज संबंधित करार MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी ही माहिती लक्षात ठेवावी.
प्रश्न २५
२०२४ पॅरिस ऑलिंपिकमध्ये भारताने एकूण किती कांस्य पदके जिंकली?
A) ३
B) ४
C) ५
D) ६
उत्तर: C) ५
स्पष्टीकरण: भारताने १ रौप्य आणि ५ कांस्य असे एकूण ६ पदके जिंकली. पदकांची विभागणी MPSC मध्ये विचारली जाते. विद्यार्थ्यांनी संख्या लक्षात ठेवावी.
प्रश्न २६
“Startup India” अंतर्गत अलीकडे काय यश मिळाले?
A) Unicorn कंपन्यांची संख्या वाढ
B) १ लाखाहून अधिक स्टार्टअप नोंदणी
C) दोन्ही
D) फक्त परदेशी गुंतवणूक
उत्तर: C) दोन्ही
स्पष्टीकरण: Startup India अंतर्गत नोंदणी आणि Unicorn संख्या दोन्ही वाढली आहे. स्टार्टअप इकोसिस्टम MPSC मध्ये येते. विद्यार्थ्यांनी यश लक्षात ठेवावे.
प्रश्न २७
महाराष्ट्रात “मुख्यमंत्री युवा कार्यप्रशिक्षण योजना” कशासाठी आहे?
A) शेतकरी
B) तरुणांना कौशल्य विकास व इंटर्नशिप
C) महिला
D) ज्येष्ठ नागरिक
उत्तर: B) तरुणांना कौशल्य विकास व इंटर्नशिप
स्पष्टीकरण: या योजनेतून तरुणांना प्रात्यक्षिक प्रशिक्षण व स्टायपेंड दिले जाते. युवा योजना MPSC मध्ये महत्त्वाच्या आहेत. विद्यार्थ्यांनी उद्देश लक्षात ठेवावा.
प्रश्न २८
खालीलपैकी योग्य जोडी निवडा:
A) नीरज चोप्रा – सुवर्ण | मनु भाकर – १ पदक
B) नीरज चोप्रा – रौप्य; मनु भाकर – २ पदके; पुरुष हॉकी – कांस्य
C) रोहित शर्मा – Test कर्णधार
D) लाडकी बहिण – ₹१०००
उत्तर: B) नीरज चोप्रा – रौप्य; मनु भाकर – २ पदके; पुरुष हॉकी – कांस्य
स्पष्टीकरण: सर्व माहिती योग्य आहे. Matching प्रकारचे प्रश्न MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी तुलनात्मक माहिती तयार ठेवावी.
प्रश्न २९
अलीकडेच भारताने कोणत्या क्षेत्रात मोठी प्रगती केली?
A) Renewable Energy
B) Digital Public Infrastructure
C) Defence Export
D) वरील सर्व
उत्तर: D) वरील सर्व
स्पष्टीकरण: भारत या सर्व क्षेत्रांत लक्षणीय प्रगती करत आहे. विकासाचे क्षेत्र MPSC मध्ये येतात. विद्यार्थ्यांनी प्रमुख क्षेत्रे लक्षात ठेवावीत.
प्रश्न ३०
खालीलपैकी कोणते पूर्णपणे योग्य आहे?
1. जनरल अनिल चौहान – CDS
2. नीरज चोप्रा – रौप्य पदक
3. मनु भाकर – २ कांस्य पदके
4. भारत – २०२४ T20 विश्वचषक विजेता
A) फक्त १, २
B) फक्त १, २, ३
C) १, २, ३, ४
D) फक्त २, ३, ४
उत्तर: C) १, २, ३, ४
स्पष्टीकरण: सर्व विधानां बरोबर आहेत. Statement प्रकारचे प्रश्न MPSC मध्ये जास्त येतात. विद्यार्थ्यांनी सर्व तथ्ये एकत्रित लक्षात ठेवावीत.
📚 झटपट पुनरावलोकन
- CDS – जनरल अनिल चौहान
- पॅरिस ऑलिंपिक – शूटिंगमध्ये सर्वाधिक पदके, मनु भाकर २ पदके
- नीरज चोप्रा – रौप्य पदक
- पुरुष हॉकी संघ – कांस्य (कर्णधार हरमनप्रीत सिंह)
- T20 विश्वचषक – रोहित शर्मा कर्णधार
- शिवभोजन थाली – ₹१०
- National Green Hydrogen Mission – सुरू
- UPI चे आंतरराष्ट्रीयीकरण – अनेक देशांत
🎯 MPSC चालू घडामोडी अभ्यासासाठी महत्त्वाचे मुद्दे
या प्रश्नसंचाचा अभ्यास करताना खालील मुद्दे विशेष लक्षात ठेवा:
- संरक्षण क्षेत्रातील नियुक्त्या (CDS, सेना प्रमुख)
- ऑलिंपिक पदके, खेळाडू आणि कर्णधार
- महाराष्ट्रातील योजना (शिवभोजन, बलिराज, सौर कृषी वाहिनी, युवा कार्यप्रशिक्षण)
- Green Hydrogen, Make in India, Startup India सारख्या मोहिमा
- UPI आणि Digital India चा आंतरराष्ट्रीय विस्तार
- IMF, World Bank सारखे अहवाल
- Matching आणि Statement प्रकारच्या प्रश्नांचा सराव
- महाराष्ट्रातील मेट्रो आणि किल्ले विकास
निष्कर्ष
चालू घडामोडींचा अभ्यास करताना केवळ घटना पाठ करण्यापेक्षा त्यांचे महत्त्व आणि परस्पर संबंध समजून घेणे अधिक उपयुक्त ठरते. राष्ट्रीय योजना, आंतरराष्ट्रीय परिषदा, महाराष्ट्रातील निर्णय आणि क्रीडा यश यांचा नियमित सराव केल्यास वस्तुनिष्ठ प्रश्न सोडवताना अचूकता वाढते. या ३० प्रश्नांचा सराव केल्यानंतर चुकीच्या प्रश्नांचे पुन्हा पुनरावलोकन करा आणि संबंधित घटनांचा सखोल अभ्यास करा. नियमित अपडेट राहिल्यास MPSC परीक्षेत चांगले गुण मिळू शकतात.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत: